Ətraflı OSINT təhlili Mangas-ın təxminən bir ildir Rusiya Z-kanallarında açıq şəkildə göründüyünü göstərir. Bu, PUA-nın nazirliyin rəsmi kanalında təqdim edilməsindən əvvəl baş vermişdi.

Rusiyanın Baba Yaga-ya cavabı

İnformNapalm Mangas-ın izini Buryatiyada istehsalın başlanmasından Çingiz Dambiyevin Moskvadakı şirkətinədək izləyib. Araşdırma Dambiyevin faydalı modelini və NRTK Kurier tərtibatçıları ilə əlaqələri də əhatə edir. Kurier yerüstü robototexniki sistemdir.

Mangas-ın döyüşdə istifadəsini göstərən videodan kadr. Rusiya Müdafiə Nazirliyi videonu 18 sentyabr 2026-cı ildə yayımlayıb (arxivləşdirilmiş versiya).

Rusların Baba Yaga adlandırdığı ağır Ukrayna çoxrotorlu PUA-ları müharibə boyunca Rusiya qüvvələri üçün ciddi problemə çevrilib. Rusiyalı hərbi müəlliflər Rusiyanın bu PUA sinfində geri qalmasını dəfələrlə tənqid ediblər. Onlar Ukraynanın Vampire sisteminin kütləvi istifadə üçün analoqunun olmamasını da tənqid ediblər.

Mangas məhz bu boşluğu doldurmaq üçün nəzərdə tutulub. Təkrar istifadə edilən ağır heksakopter hücum və logistika tapşırıqları üçün hazırlanıb. Rusiya Z-kanalları nazirliyin yayımlarından əvvəl də Mangas-ı Baba Yaga-nın analoqu adlandırırdı.

Mangas adı buryat və monqol mifologiyasından gəlir. Bu ənənədə mangas dastanlarda qəhrəmanın qarşısına çıxan demonik varlıqdır. Rusiya yayımlarında adın mənası çox vaxt sadələşdirilərək şər ruh və ya iblis kimi izah olunur.

2026-cı ilin əvvəlində Çingiz Dambiyev Mangas-ın 500-dən çox döyüş tapşırığı yerinə yetirdiyini bildirdi. Bu tapşırıqlara hücum və logistika əməliyyatları daxil idi. Lakin həmin rəqəm müstəqil mənbələr tərəfindən təsdiqlənməyib.

Müqayisə üçün, Ukraynanın Vampire sistemi həmin vaxtadək 2,5 milyondan çox döyüş tapşırığı yerinə yetirmişdi. Bu fonda Dambiyevin açıqladığı 500 tapşırıq Mangas-ın döyüş tətbiqinin hələ ilkin mərhələdə olduğunu göstərirdi.

Mangas heksakopteri. Foto Boris Rojinin idarə etdiyi Colonelcassad Telegram kanalındandır.

Rusiya Müdafiə Nazirliyinin təqdimatı Mangas-ın bu PUA sinfində daha nəzərəçarpan Rusiya namizədinə çevrildiyini göstərə bilər. Sistem uzun müddətdir tənqid olunan imkan çatışmazlığını azaltmağa kömək edə bilər. Lakin Rusiya Silahlı Qüvvələrində geniş tətbiqinə dair açıq məlumat yoxdur.

Buryatiyadan döyüş tətbiqinədək

İnformNapalm Mangas barədə açıq məlumatların tarixini 2025-ci ilin sentyabrınadək izləyib. Həmin vaxt Baykal taktiki qrupu NRTK Kurier tərtibatçıları ilə birlikdə Buryatiyada ağır heksakopterlərin istehsalına başladı. İstehsal Rusiyanın Vostok qoşun qruplaşması üçün nəzərdə tutulmuşdu. Layihəni Z-bloqçular Boris Rojin və Çingiz Dambiyev Telegram kanalları vasitəsilə dəstəkləyirdilər.

Mangas barədə mediada müəyyən edilmiş ilk qeyd 21 sentyabr 2025-ci il tarixlidir. Həmin materialda layihə NRTK Kurier tərtibatçıları ilə əlaqələndirilirdi (arxivləşdirilmiş versiya).

Mangas hazırlanma və sınaq mərhələsində.

Qısa müddət sonra açıq mənbələrdə bir neçə uçuş aparatı və yük buraxma mexanizmi göstərildi. TM-62 tank əleyhinə minasının maketi ilə uçuşlar da nümayiş etdirildi.

Hazırlanma işləri daha əvvəl başlamış ola bilər. 29 may 2025-ci ildə Rusiya baş nazirinin müavini Yuri Trutnev Buryatiyada iri ağır kəşfiyyat PUA-larının təkmilləşdirildiyini bildirdi. Dörd ay sonra Mangas-ın istehsalı elan edildi (arxivləşdirilmiş versiya).

Çingiz Dambiyev müharibə bloqçuluğundan PUA istehsalçısına

22 yanvar 2026-cı ildə OOO Mangas Moskvada Rusiya məhdud məsuliyyətli cəmiyyəti kimi qeydiyyata alındı. Şirkətə INN 9727124693 və OGRN 1267700013294 nömrələri verildi. Çingiz Tsirenoviç Dambiyev yeganə təsisçi və baş direktor kimi qeydiyyata alındı. Şirkətin əsas fəaliyyəti pilotsuz aviasiya sistemlərinin istehsalı kimi qeydə alındı.

Rusiya şirkət reyestrlərində OOO Mangas barədə məlumatlar. Çingiz Dambiyev şirkətin baş direktoru və yeganə sahibidir (arxivləşdirilmiş versiya).

Beləliklə, şirkət PUA ictimaiyyətə məlum olduqdan sonra yaradılıb. Qeydiyyat zamanı şirkətin nizamnamə kapitalı 10 000 rubl idi. Daha yeni reyestr məlumatlarında nizamnamə kapitalı 1 010 000 rubl göstərilir. Bu, düz bir milyon rubl artım deməkdir.

Açıq məlumatlar artımın nə vaxt baş verdiyini və kapitalın mənbəyini göstərmir. Artımın iqtisadi məqsədi də məlum deyil. Buna görə kapital artımı özlüyündə dövlət maliyyələşdirməsinin sübutu deyil.

Şirkət yaradıldıqdan iki gün sonra Dambiyev 24 yanvarda RU2026101839U ərizəsini təqdim etdi. Ərizə 24 martda qəbul edildi və RU242404U1 nömrəli faydalı model kimi dərc olundu. Faydalı model texniki həlləri qoruyan sənaye mülkiyyəti hüququnun bir növüdür. RU242404U1 akkumulyatorların universal yerləşdirmə sisteminə malik heksakopterə aiddir. Dambiyev ixtiraçı və ilkin hüquq sahibi kimi göstərilir (arxivləşdirilmiş versiya).

Solda RU242404U1 faydalı modelinin təsvirindən hissə, sağda Mangas heksakopteri.

Faydalı modelin təsviri yük buraxma mexanizminə malik elektriklə işləyən altırotorlu uçuş aparatına aiddir. Modelin əsas predmeti müxtəlif ölçülü akkumulyatorlar üçün universal platformadır. Sənəddə DJI Matrice 300 RTK ən yaxın müqayisə edilə bilən texniki həll kimi göstərilir. Mühərriklərin, idarəetmə bloklarının, avtopilotun və digər elektronikanın mənşəyi göstərilmir.

Mangas və Kurier tərtibatçıları

Şirkət reyestrləri hər iki şirkətin eyni binada qeydiyyatda olduğunu göstərir. OOO Mangas Moskvada ul. Krzjizjanovskogo 20/30, korp. 2, pom. 11P ünvanında qeydiyyatdadır. OOO NRTK KAPS isə həmin binadakı pom. 5P ünvanında qeydiyyatdadır. Zorikto Qombojapov şirkətin baş direktoru və yeganə sahibidir.

OOO NRTK KAPS reyestr məlumatları. Zorikto Qombojapov şirkətin baş direktoru və yeganə sahibidir (arxivləşdirilmiş versiya).

İki şirkətin eyni binada qeydiyyatda olması birgə istehsalı özlüyündə sübut etmir. Lakin bu fakt açıq mənbələrdən görünən əlaqəni tamamlayır. Mangas-ın istehsalına Kurier tərtibatçıları ilə birlikdə başlanıb. @stormdron hazırda özünü hər iki sistemin tərtibatçılarının kanalı kimi təqdim edir (arxivləşdirilmiş versiya).

Beləliklə, açıq mənbələr əlaqələrin aydın zəncirini izləməyə imkan verir. Əvvəlcə Kurier tərtibatçıları Buryatiyada Mangas istehsalının başlanması ilə əlaqələndirilir. Ardınca Dambiyev, OOO Mangas və onun faydalı modeli gəlir. Zəncir Rusiya Müdafiə Nazirliyinin sistemi təqdim etməsi ilə tamamlanır.

Mangas heksakopteri 2026-cı ilin avqustunda Monqolustanın Orxon vilayətində keçirilən birgə Rusiya-Monqolustan Selenga 2026 hərbi təlimində. Foto Mangas tərtibatçılarının Telegram kanalındandır.

Çin izi

Mangas-da hansı komponentlərin istifadə edildiyi hələ də məlum deyil. İnformNapalm birbaşa prototip sayıla biləcək Çin modelini kifayət qədər əsasla hələ müəyyən etməyib.

OOO NRTK KAPS isə daha ətraflı sənədli iz buraxıb. Onlarla bəyannamə Çin elektronikasının idxalını izləməyə imkan verir. Bu sənədlər NRTK Kurier-in komponent bazasının bir hissəsini müəyyənləşdirməyə imkan verir. Kurier eyni texniki və təşkilati mühitin daha əvvəlki məhsuludur.

Yerüstü robototexniki sistem Kurier. Foto NRTK Kurier və Mangas tərtibatçılarının rəsmi Telegram kanalındandır.

İkinci hissə NRTK Kurier-in sənədli izini Zorikto Qombojapov və NRTK KAPS-dan Çin tədarükçülərinədək izləyir. Buraya müəyyən edilmiş orijinal komponent istehsalçıları da daxildir.

Material Andriy Lisitsın və Roman Burko tərəfindən hazırlanıb.

İnformNapalm-ın digər məqalələrini oxuyun

• Wildberries PUA zərbələri və kiberəməliyyatların çarpaz atəşi altında
• Ukrayna Hərbi Dəniz Qüvvələri Krımda Bastion sahil raket kompleksini vurub
• Rusiyanın 2026–2027-ci illər üçün dron təhdidi və NATO-nun Ukraynadan çıxarmalı olduğu dərslər

Veb saytımıza bir link paylaşdığınız üçün çox sağ olun! Creative Commons – Attribution 4.0 International – CC BY 4.0. Facebook, X və Telegram-da İnformNapalm səhifələrini oxuyun.

İnformNapalm heç bir hökumətdən və ya sponsordan maliyyə dəstəyi almır. Yeganə sponsorlarımız fərdi könüllülər və oxuculardır. Siz həmçinin BuyMeACoffee vasitəsilə aylıq kiçik ianələr etməklə İnformNapalm-a dəstək ola bilərsiniz.